de meiden op cuba

De meiden in Cuba.
Of is het op Cuba? Het is tenslotte een eiland, je zegt toch ook op Bali… Nou ja, whatever, jullie begrijpen wat ik bedoel.
Na het waanzinnige afscheidsfeestje vroegen we ons af of we niet gewoon bij al die geweldige mensen moesten blijven, onze vrienden en familie. Wat een supervet feest! We hebben echt zonder overdrijven ons beste feest ooit achter de rug. Jan Patat (Arthur), René, Patrick, de übercoole dj’s en iedereen die er was, thanks! Iedereen die het gemist heeft, echt jullie hebben wat gemist! Maar no pasa nada, we komen terug namelijk ;)­
Het vertrek op maandag 26 oktober vanaf Schiphol was surreal. Alsof we de week erna gewoon weer thuis zouden zijn, want ja, wanneer realiseer je je dat je echt een heel jaar weg blijft. Onze lieve ouders, broers, zussen en vriend waren zo lief om ons uit te zwaaien en dat maakte het er niet geheel makkelijker maar zeker wel leuker op. Door de douane waren we ineens alleen… Nadat we als allerlaatste het vliegtuig in stapten (btje te relaxt) hebben we een filmmarathon gehouden (lang leve eigen beeldscherm) en zijn we lekker door elkaar geschud dankzij de turbulentie.

La Havana
Na totaal 11 uur waren we aangekomen in een heel warm en plakkerig Havana. Onze Casa Particular in Havana Centro voorzag ons van een tosti waarna we een slaapmarathon gehouden hebben. De volgende dag begon onze verkenningstocht zoals gebruikelijk naar de supermarkt, de cadeca* en het Havana Vieja. Vol verwachting liepen wij rond op zoek naar het pure Havana. Na een dag rondlopen kwamen we tot de v olgende conclusie: het valt tegen. Ja je hoort het goed, deze 2 verwende reizigers vonden t tegenvallen. En waarom dan? A. Omdat oud Panamacity zeker niet onder doet voor oud Havana. B. Omdat iedereen hier wat van je wil en dat is GELD. En C. omdat je moet zoeken naar dat mooie, pure, doorleefde en sfeervolle Havana. Wij waren in de veronderstelling dat we in een soort openlucht museum vol vriendelijke mensen zouden belanden. Forget about it. Je wordt non-stop aangesproken, mee gevraagd, uitgenodigd voor drankjes die je vervolgens allemaal voor de hoofdprijs moet betalen en nagesist, gefloten en geroepen. Het mooie was dat dag 2 een stuk rooskleuriger verliep. We begrijpen inmiddels danzij een praatgrage duitser dat de mensen in Cuba het écht zwaar hebben en van belachelijk weinig moeten rondkomen, dat maakte het wel begrijpelijker maar tóch zijn wij van mening dat het niet werkt om op deze manier geld los te schudden uit de welwillende toeristen. We zijn op de toeristenbus (eindelijk rust) gestapt naar playa Sta. Maria waar we eerst een paar uur onder een palmboom zijn gaan liggen en zijn gaan zwemmen in het blauwste water dat je je maar kan inbeelden. Halverwege de terugweg zijn we gestopt bij Fortaleza waar waarschijnlijk het smerigste toilet ter aarde staat. Vervolgens zijn we rondjes gaan lopen in Havana Centro, wat stiekem mooier en ongerepter is dan Havana Vieja. De prachtige auto’s, deuren, tegeltjes, art deco panden, hekjes, balkons, noem maar op, alles is er. Het blijft bijzonder dat deze bouwwerken zelfs zonder onderhoud en restauratie in deze staat nog zo veel klasse uitstralen. Eerlijk gezegd is het beschamend dat wij momenteel zulke beroerde bouwwerken produceren en dat er vroeger beter en met meer flair gebouwd werd met minder middelen. Soms is vooruitgang achteruitgang. Dat terzijde valt er hier nog een hoop werk te verrichten. Na een siesta hebben we ons op het nachtleven gestort, maar geheel gedesillusioneerd op een terras neergestreken waar we een Mojito gedronken hebben terwijl er een 5 koppige grupo semi verplicht stond te spelen, met als klap op de vuurpijl de Chan Chan (Buena Vista Social Club).
(*) Cadeca is een casa de cambio (wisselkantoor) hier kun je je euro’s in de locale peso convertible wisselen.

Viñalis
Op dag 4 zijn we vertroken naar Viñalis, een dorp gelegen in een National Park waar het een oase van rust en prachtige natuur is. Wat een geweldige plek, gelegen in een dal met prachtige begroeide bergen, riviertjes en het Casa Particular van Gladys en Maceo. Als ik 1 ding mag aanraden in Cuba is het dit huis. Waanzinnig vriendelijke mensen, heerlijk eten en een laidback sfeer. Nadat we hier uit de bus gestapt zijn werden we getipt om naar een hotel te gaan met een zwembad met een waanzinnig uitzicht. Er was geen woord gelogen. Het was ook precies wat we nodig hadden, want ook hier is het heel warm en klam. Veel meer dan dat hebben we niet gedaan. Op de 2e dag hebben we een tour gedaan, een paardrij tocht van 5 uur door de bergen dwars door het nationale park, over de campo, waar de boeren nog werken met ossen en alles met de hand wordt geoogst. Een bezoek aan een sigaren plantage, uitkijkpunt, grot en meer van ca 10km doorsnede en een prachtige natuur geeft je een totaal ander beeld van Cuba dan je in eerste instantie verwacht. Super super mooi! Er moet wel even bij vermeld worden dat het voor zowel suus als kim min of meer de eerste keer op een paard was. En we voelen m, aiaiaiaiai. Maar absoluut voor herhaling vatbaar, zeker in zo’n prachtige omgeving. We voelden ons aan het einde van de tocht caballeras (ruiters), mag ook wel na 5 uur… ;) ’s avonds hebben wij ons gestort in het nachtleven, d.w.z. bij de enige bar hebben we naar echte cubaanse muziek geluisterd en stroefjes onze salsa shakes geupdate. Daarna zijn we naar de discotheca gegaan op het kerkplein waar we ons met gepaste schaamte de dansvloer op gesleurd hebben (jemig wat kunnen die cubanen dansen, allemaal…) Hier spelen en dansen de cubanen wel vanuit hun hart, het verschil is terug te vinden in het aantal kippevel momenten, whoeha! Toen de klok 1 uur sloeg vonden de cinderella’s t wel weer prima en zijn we wederom als een blok in slaap gevallen. De zoon van Gladys viel als een blok voor Kim, maar Kim bleef gewoon doorlopen wat resulteerde in een gebroken hart voor de Cubaan. Cuba – Holland NUL-EEN.
De volgende morgen zijn we zoals altijd vroeg op gestaan, hebben we een weer veel te groot ontbijt gegeten en zijn we met een volle maag richting ‘de dos hermanas’ gesjokt. Het was zoals altijd heet met veel zon, nul schaduw en nog minder wind. De 2 gezusters lagen zo’n 3km buiten het dorp, op zich niet veel bijzonders, ware het niet dat we na 2 stappen al zeiknat waren en het uiteraard, bergje op, bergje af was. Gelukkig krijg je van rum geen kater…. Halverwege de weg stopte er een busje, Kim sprak even met de chauffeur en riep me dat ik in moest stappen. Geheel verbouwereerd vanwege de overtuigingskracht van Kim stapte ik onder protest achterin het dichte kidnap busje en nam plaats naast kim en een onbekende cubaan op de reserve band die achterin het busje lag. In mijn hoofd speelde zich het volgende af: Ok, waarom doe ik dit, slecht idee, slecht idee, kim waar ben je in godsnaam mee bezig, suus, stommerd luister naar je gevoel, slecht idee, slecht idee, ok oplossing. 3 man, snelheid hard, deur? Ja deur, mooi, hendel, pff gaat wel hard, als dit maar goed gaat.. wat doe ik hier, waar gaan we heen, ok, chill, nix aan de hand, het zal wel goed zijn ofzo. Kim vroeg: ik hoef toch niet te betalen, want ik heb geen geld bij me. Ineens stopte het busje, Kim bedankte hartelijk, ik vond de hendel van de deur rapido en sprong eruit en vroeg aan Kim of ze wel helemaal jofel was. Waarop ze doodleuk antwoordde, hoezo? Heb je dat niet gehoord dan? Huh, wat gehoord zei ik. Nou, dat Gladys had gezegd dat als er iemand stopte langs de kant van de weg we gewoon moesten instappen. Ik had nog gevraagd, echt? Is dat niet gevaarlijk dan? Waarop zei antwoordde: Serieus, geen probleem. Vervolgens herinnerde ik kim dat ik net een hele berg euro’s in cuc’s* had omgewisseld waarna ze in lachen uitbarstte en zei: oepsie! Ik wist het echt niet meer, nou ja, het was wel vol overtuiging toch? Als je dacht dat dit het was dan nu het volgende, we liepen nog geen 400 meter verder richting de bergen en er stopte een super coole donkergroene, rood-geel gevlamde oldtimer naast ons met daarin een hele cubaanse familie gestouwd. We werder vriendelijk doch uitermate dringend verzocht in te stappen waarna we dat maar gedaan hebben. We bedachten ons nog net op tijd te vragen of ze wel de goede kant op gingen en dat werd bevestigd. Op de juiste plek werden we uit de auto gelaten en waren we ineens in no-time op plaats van bestemming. Foto’s gemaakt, rond gewandeld, beetje gekletst met een gids die voor het Nederlandse Djoser werkt en op de terugweg hebben we een lift gekregen van een heuze paard met wagen combinatie! Echt fantastisch!!! Als de rest van Cuba zo is, AMEN, ga zo door! Dikke pret in het hobbelwagentje met de eigenaar van het arme beesie en die man toch wat geld gegeven, al was het maar om dat paard te bedanken. Zo eindigde ons verblijf in Viñalis en namen wij de bus naar Baracoa via Havana en Santiago de Cuba.

Lekker met de bus
Het zou een lange reis gaan worden, dat wisten we al, toch zorgde de via-azul voor de nodige ‘gaat dit wel goed?’ momenten. Vanuit Viñalis naar Havana ging alles prima, beetje naar buiten kijken en kletsen met de overige reizigers. In Havana zouden we 30 minuten hebben om van bus te wisselen, maar dat zou geen probleem moeten zijn. Kim zorgde voor de tickets en ik voor de bagage. Kim kwam echter met de mededeling dat de bus van 6 uur naar Santiago de Cuba vol was. En de bus van 10 uur ook. Oh ja, en de bus van 6 uur was ook stuk. Dus. Op de vraag: En nu? Kwam het geruststellende antwoord. Je kunt hier wachten en dan zien wel. Na een kwartier kwam het ondernemende monstertje in kim bovendrijven en wist ze samen met een Cubaan een taxibusje te regelen voor de komende 12 uur. Terwijl we buiten zaten te wachten kwam er een man die ons cajitas (doosjes met locaal eten) wilde verkopen. Wij hadden echter geen honger en zeiden hem dat we al gegeten hadden. Na een kwartiertje doordrammen was hij verdwenen. Nog geen 10 minuten later kwam hij terug met een dienblad met cajitas die hij aan de nietsvermoedende cubaanse reisgenoot gaf die er vervolgens 10 minuten verbouwereerd mee bleef staan. Christine, een londense, nam het blad over….. ik was het inmiddels zat en pakte het blad en zette het in het hokje van de bewaking. De verkoper kwam terug en begon met hulp van Christine de boel in te pakken en wilde het meegeven. Ik herinnerde Christine eraan dat ze de bad-cop was en ze gaf het terug. Het bijna hillarische schouwspel duurde al met al een half uur maar we hebben gewonnen. Niets gekocht! 1-0 voor de toeristen! Uiteindelijk kwam James, een engelse gast met de mededeling dat we tóch met de bus mee konden, die meteen zou vertrekken. Inmiddels was het 8 uur en we werden rapido de bus ingeduwd, kregen een broodje ham en een cola en vervolgens ging het licht uit en werd er een slechte film aangezet. Vele donkere half slapende uren later kwamen we tot de conclusie dat we nog niet in Santiago de Cuba waren, maar al wel in de bus naar Baracoa hadden moeten zitten, gelukkig was de chauffeur zo hoffelijk om te inventariseren wie er naar Baracoa moest en had de betreffende chauffeur gesommeerd midden op de snelweg te stoppen zodat wij, half slapend op de snelweg van bus konden wisselen. Met een paar stops, waarvan één in de beruchte plaatst Guantanamo en 5 uurtjes slingerdeslang de bergen door kwamen wij aan in het idyllische Baracoa, waar Pedro met een bordje ‘Susan y Kim’ op ons stond te wachten.

Baracoa
Thuis bij Pedro en Betty in het idyllische Baracoa in het meest oostelijke puntje van Cuba. Heerlijk rustig, in de subtropen met een zeebriesje. Nadat we uiteraard weer een uitgebreide uitleg over alle schakelaars en knopjes gekregen hebben zijn we op verkenning gegaan en uiteindelijk in een baai bij de riviermond ‘Boca de Miel’ op het strand gecrashed. Helemaal versuft van de 22 uur durende busreis vanuit Viñalis hebben we hier na een fixe wandeling een duik genomen en wat met de locals gekletst. Uiteraard wilde ze ons weer van alles laten zien en verkopen maar we hebben ons redelijk kunnen inhouden. De volgende dag hebben we een taxi gepakt met een stel uit Slovenie en Michael uit Australië naar Playa Maguana, een prachtig wit zandstrand met palmbomen en een blauwe zee, je kent het wel. Vooral Michael heeft ons hart gestolen, een Amerikaanse leraar engels in Sydney van 64 die naar Australie geemigreerd is en zijn hele leven veel gereisd heeft. 66 Landen had hij al gezien en hij was nu voor 4 maanden op reis en Cuba was, net als bij ons, zijn 1e bestemming. Om het kort te houden, we hebben die dag niets gedaan en ’s avonds in de locale bar een drankje gedaan. We zouden het de volgende dag goedmaken namelijk. Half 9 ’s morgens in het kantoor van cubatours. Er zijn niet genoeg mensen om het Parque National Humbold te bezoeken, we kunnen wel naar El Yunque, een soort tropisch begroeide Tafelberg met uitzicht over de baai en de vallei. Met 9 personen zijn we de uitdaging aangegaan. Uiteraard was ik (suus) degene met de minste klimervaring en had het ook het zwaarst van de groep. De hoge luchtvochtigheid icm de temperatuur van ca 30 graden was best heftig. Maar eerlijk is eerlijk, het uitzicht was mooooooi. De duik in de rivier na afloop van de 4 uur durende tocht was wat mij betreft het beste deel van de dag, maar ja, ik ben ook meer een zeeschildpad (langzaam over land) en Kim een berggeit. Maar goed, gezien ze op dat Zuid Amerikaanse continent best wel wat bergen hebben (ik noem een Andes) denk ik dat ik er maar aan moet wennen…. We hebben ons na de tocht getrakteerd op een ijskoud colaatje op het terras in het dorp, wat geinternet* en na een heerlijke maaltijd van betty en een mojito van pedro zijn we weer naar de bar gegaan waar hetzelfde cubaanse bandje speelde, maar het wederom erg leuk deed. De volgende morgen zijn we weer vroeg opgestaan en naar het Playa Blanca gegaan, wat ook weer gelegen was in een National Park. Deze uiteraard lange wandeling was wederom de moeite waard, Het was een minutieus wit zandstrandje ergens in een uithoek achter een dorpje wat alleen via een houten geïmproviseerde brug te bereiken was, maar we hebben het gevonden! Na de wandeling zijn we de bus ingesprongen om via Santiago de Cuba de bus naar Trinidad te pakken.
(* internet is hier aardig duur en voor de cubanen verboden, men kan alleen een cubaans emailadres aanvragen, zodat ze post kunnen versturen en ontvangen, surfen is bij wet verboden)

Trinidad
Midden in het stadje Trinidad stopte de bus. We werden verzocht hier uit te stappen. Gelukkig stond daar Yvanca op ons te wachten om ons naar ons nieuwe huis te leiden. We zouden bij een buurvrouw slapen omdat haar huis plotseling langer verhuurd was. We kwamen terecht in een prachtig koloniaal huis met binnentuin waar we eerst ontbeten hebben. Om 9 uur hebben we een cocotaxi* genomen naar het strand, waar we een rally tegen de duitse Freddy met zijn taxi hadden.
Later die middag hebben we de japanner uitgehangen, zijn we naar het (uiteraard hoogste) uitkijkpunt over de vallei en stad gegaan, onderweg kwamen we vliegerende kinderen tegen wat een geweldig spektakel was icm de laaghangende zon veroorzaakte. (Helaas voor ons is Trinidad een enorm toeristische stad waar de locals de hele weg aan je vragen of ze je kleding, sieraden, euro’s, horloge, snoep, noem maar op mogen hebben. Binnen de korste tijd waren we zweeds, die hebben namelijk geen euro’s!) Met zonsondergang kwamen we op het hoogste punt uit, zodat we natuurlijk in het schemerdonker de uitermate steile weg op onze slippers naar beneden moesten vinden. Die avond hebben we onze eerste salsa les in het huis van Yvanca gekregen. In een uur hebben we de salsa cubano aardig onder de knie waardoor ze ons aanraadde om de volgende dag de 2e les te nemen zodat het zou blijven hangen. Vervolgens zijn we nog even naar Casa de la Musica gegaan, dit is een live muziek avond met zowel salsa-cubano als afro-cuban music op het dorpsplein waar iedereen op de antieke trappen zit en er door een aantal waaghalzen wordt gedanst. De volgende morgen hebben we eerst flink bijgeslapen en zijn vervolgens naar ‘El Cubano’ vertrokken, dit is een Nationaal Park waar je in een uurtje wandelen bij een waterval met natuurlijk zwembad uitkomt. Dit was helaas erg toeristisch, maar ons geluk was dat we later in de middag aankwamen en helemaal alleen in het park liepen. Bij het uitermate koude water aangekomen bleek dat er achter de waterval een grot was, zodra je achter de waterval kwam was het wel een beetje donker…..! Na een half uurtje kregen we gezelschap van een cubaans stel. Het bleek dat je een sprong in het water kon doen van een 3 meter hoog rotsblok, uiteraard moesten wij dat ook!!! Gewoon springen, dus! Vooral niet nadenken en eerst naar beneden kijken ;)
’s Avonds hadden wij onze 2e salsa les en leerden we ook een soort ‘casino’ een roulatie van partner tijdens het dansen! Het was even inkomen, maar waanzinnig cool! Na het harde werken zijn we gaan eten in een Paladar, een restaurant aan huis bij de locals. Bij ‘Estrela’ aangekomen stonden we ineens middenin een cubaanse huiskamer. We waren geneigd met een ‘perdoname’ weer naar buiten te gaan, maar eigenlijk wisten we wel zeker dat we bij het goede adres naar binnen waren gestapt. We werden gebaard verder te lopen, door de hal, keuken, naar een patio en vervolgens naar een binnentuin waar we enorm romantisch gedineerd hebben. (tsja, wisten wij veel…) maar een prachtige setting, goede maaltijd en vriendelijke mensen. We hebben de Canchanchara geprobeerd, een lokaal drankje met rum, honing, limoen en ijs. Dit is het typische drankje van Trinidad en nog lekker ook! Vervolgens hebben we bij Casa de la Musica gedanst en geluisterd naar muziek, wat eigenlijk nooit gaat vervelen. Het was voor de eerste keer half 1 voordat we gingen slapen!! Echt laat maken we het normaal nooit omdat we zo enorm moe zijn iedere avond. Het zal het klimaat wel zijn ofzo? ­
(* cocotaxi is een soort gemotoriseerde gele epoxy bal die als taxi fungeerd hier)

En weer terug naar Havana
Nadat we in Trinidad een uur op zoek geweest zijn naar brood en bij bakker nummer 5, die op zich al moeilijk te vinden was te horen kregen dat er pas over een uur weer brood zou zijn, hadden wij de moed opgegeven totdat er plosteling een mannetje op een fiets met een grote kartonnen Panasonic tvdoos voorbij kwam die brood bleek te verkopen. Dolgelukkig met ons uit de kluiten gewassen stokbrood liepen wij terug naar de casa waar om 9 uur de peugot taxibus voor de deur stond. Samen met een duitser en een local die uiteraard gratis mee liftte op onze kosten vertrokken wij naar Havana. Onderweg kwamen we langs een aantal controle posten waarbij we bij vragen moesten vertellen dat dit een vriendendienst was. Kortom dit was een illegale taxi. De afspraak met Yvanca was dat we tegen de zelfde kosten van de bus mee konden rijden met deze auto en we sneller in Havana zouden zijn. Best dachten wij. Onderweg kwamen we diverse ‘lift-haltes’ tegen, het is hier de normaalste zaak van de wereld met een groepje mensen langs de kant van de weg te gaan staan en iedere auto die een plekje over heeft die stopt hier zodat men een stukje mee kan rijden. Sommige haltes worden door mannetjes in gele hemdjes georganiseerd (soort klaar-over). In Havana aangekomen wilde meneer uiteraard meer geld dan afgesproken. Wij hielden echter voet bij stuk wat even voor een moment van frustratie zorgde, maar uiteraard hebben we wel gewonnen. Vermoeiend! In Havana begon het op dat moment te stortregenen waardoor we noodgedwongen een paar uur in de casa doorgebracht hebben, water regende overal naar binnen en de straten veranderden in één grote modderpoel. Toen het ook maar enigszins droog was zijn we een rondje gaan lopen en hebben we wederom bij een Paladar romantisch gedineerd bij neonverlichting. Vervolgens hadden wij onze zinnen gezet op een ijsje bij Copelia. Deze beste ijssalon van de stad bevond zich op ca 40 minuten loopafstand, wat tijdens het ‘de weg vragen aan de locals’ als onmogelijk werd bestempeld. Bij Copelia aanbeland troffen we 2 rijen aan van het formaat ‘efteling in de zomervakantie’. Welke rij voor wat was, was ons volstrekt onduidelijk, maar we hebben voor het gemak de korste van de twee gekozen. Na wat geklets met de 99,9% uit cubanen bestaande mede-wachtende bleek dat we in de rij voor beneden stonden. Het ijs zou verder hetzelfde zijn. Na het betalen van 5 nationale peso (zegge 20 eurocent) p.p. werden we voorzien van een schaal met 5 giga ijsbollen in een voor ons onbekende, maar niet onbeminde smaak. Na het ijsje, wat er prima inging na de wandeling kwam Kim op het idee om naar de aan de bioscoop te gaan. Er stond een film genaamd ‘La Ola’ (de golf) op het programma, deze, van origine, duitse film (die Welle) zou spaans ondertiteld zijn en werd getoond vanwege het internationale filmfestival dat in Havana plaatsvond. De kans op een goede film bleek klein, maar voor 2 cuc (€ 1,50) hadden wij een kaartje, die we 2 uur voor aanvang van de voorstelling kochten. Dit werd door de cassiere erg vreemd bevonden, maar wij hollanders voorzagen een rij die er uiteraard vlak voor aanvang van de voorstelling ook bleek te staan. Na een drankje bij een cafeetje en wat geblader in ons ‘Costa Rica-boek’ zijn we zonder verwachtingen naar een waanzinnig goede film gegaan. (google ‘die Welle’) Kim bleek deze film altijd nog eens te willen zien en ik was erg blij met de Duits gesproken film, zodat ik er ook nog wat van begreep! Volledig voldaan zijn we ‘huiswaarts’ gegaan. De volgende dag bestond uit een aaneenschakeling van interessante tegenvallers. De dag begon met een wekker die om nog onbekende reden niet gehoord is waardoor wij onze dag met een uur vertraging begonnen. Kim ging voor een ‘beste croissant van de stad’ in het klassieke ‘Hotel Inglaterra’ die er niet op het menu bleek te staan. Toen we vervolgens eindelijk bij het Museo de belles artes stonden die eindelijk open was bleek het cubaanse deel gesloten te zijn, waardoor we ook dit plan moesten laten varen. Vervolgens liepen we richting Callejon de Hamel, een zondagse life muziek en dans locatie van de Afro-cubaanse bevolking. Dit bleek een opzich, gezellig, kleurrijk en kunstzinnig bolwerk te zijn, wat helaas overladen was met toeristen en locals die je van alles wilden verkopen of afhandig wilden maken. Beetje jammer… na een lange wandeling en vele prachtige plaatjes later zijn we in de casa beland waar ik nu mijn blog bijschrijf, zodat ik deze morgen in San José, Costa Rica online kan zetten. Later deze avond hebben we nog een hapje en drankje gedaan met Michael, de Australische mega-reiziger en op tijd naar bed gegaan omdat de volgende morgen om 5 uur de wekker weer zou gaan.

Eindconclusie Cuba
Cuba is een goede backpackers locatie. Spaans spreken/verstaan is een absolute pre, je wordt op deze manier minder snel opgelicht. Accommodatie en voedsel is niet goedkoop en de keuzes zijn beperkt. Het land is veilig, zelfs voor 2 meiden op reis. Je moet je alleen wel realiseren dat je echt een stap terug in de tijd neemt. Alles is oud, gaar en doet het met wat je kan krijgen. De locals en de toeristen zijn echt 2 verschillende dimenties.
In een paar zinnen zit het leven van de cubanen als volgt in elkaar.
Scholing, medische voorzieningen en werk wordt vanuit de staat voorzien. Daarvoor betaal je veel, heel veel belasting. Ongeacht je opleiding zul je nooit rijk worden en je mogelijkheden blijven beperkt. Reizen is voor de meeste cubanen onmogelijk. Als je als cubaan koeienvlees eet krijg je 5 jaar gevangenisstraf. Ook melk, vis en schaaldieren zijn een no-go voor de cubanen. Alle oude Amerikaanse auto’s zijn eigen bezit en worden daarom goed onderhouden. Alle overige voertuigen zijn eigendom van de staat en in bruikleen, deze worden geerft door de kinderen in het gezin. De helft van alle cubaanse huwelijken houdt geen stand, dit heeft met de latino-spirit te maken…. Zeg maar. Sigaren, rum en rijst met bonen zijn over het algemeen goed verkrijgbaar ;) En ja, volgens ons kan iedere cubaan dansen en muziek maken :)!